Ο «χάρτης» των νέων συντάξεων

ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΟ: Για πρώτη φορά αναλυτικοί πίνακες για όλες τις κατηγορίες
Οι αυξήσεις δεν θα δοθούν ολόκληρες, αλλά σε... δόσεις έως το 2024!
Τι αλλάζει μετά τον επικείμενο επανυπολογισμό με βάση τα καινούργια ποσοστά αναπλήρωσης 
Ποιοι είναι οι «λίγοι» που θα ωφεληθούν ✔ Πώς και πότε θα καταβληθουν τα αναδρομικά

Η Θέση μας: Αιώνιοι πόλεμοι, πάγιες συμμαχίες

Aπό τον Νάσο Χατζητσάκο

Τον «χάρτη» των νέων κύριων συντάξεων, όπως αυτές θα διαμορφωθούν μέσα στους επόμενους μήνες από την ψήφιση του ασφαλιστικού νομοσχεδίου (αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή τις προσεχείς ημέρες) και μετά τον επικείμενο νέο επανυπολογισμό τους με βάση τα καινούργια ποσοστά αναπλήρωσης, ο οποίος αναμένεται να γίνει μέχρι τον Μάρτιο με Μάιο, παρουσιάζει η «κυριακάτικη δημοκρατία».

Στον αναλυτικό πίνακα εμπεριέχονται αναλυτικά τα πλέον ενδεικτικά παραδείγματα (με βάση τις συντάξιμες αποδοχές και τα έτη ασφάλισης) των αναπροσαρμογών που θα προκύψουν για τη συντριπτική πλειονότητα των συνταξιούχων. Από την πρώτη κιόλας εικόνα επιβεβαιώνονται τα πρόσφατα ρεπορτάζ της εφημερίδας, βάσει των οποίων όποιες αυξήσεις προκύπτουν είναι μικρές και αφορούν λίγους. Συγκεκριμένα, οι ωφελούμενοι αλλά και οι «χαμένοι» της υπόθεσης, δηλαδή αυτοί οι οποίοι πραγματικά θα έχουν έστω και μικρές αυξήσεις, καθώς και αυτοί οι οποίοι θα συνεχίσουν να βλέπουν στους λογαριασμούς τους τα ίδια ποσά με αυτά που τους πιστώνονται έως σήμερα, είναι οι εξής:

Μηδέν στο πορτοφόλι

■ Όλοι όσοι και όσες είχαν από 15 έως 30 έτη ασφάλισης. Υπολογίζεται ότι με αυτά τα χρόνια ασφάλισης έχει συνταξιοδοτηθεί περίπου το 80% των δικαιούχων κύριων συντάξεων, δηλαδή περίπου 2.000.000 από το σύνολο των περίπου 2.550.000 «παλιών» και «νέων» συνταξιούχων (πριν και μετά την έναρξη ισχύος του νόμου Κατρούγκαλου, του ν. 4387 του 2016, δηλαδή πριν και μετά τις 13 Μαΐου του 2016). Για τη συγκεκριμένη κατηγορία, δηλαδή για τη μεγάλη πλειονότητα των «απομάχων της εργασίας», θα συνεχίσουν και μετά τον νέο επανυπολογισμό να αποδίδονται τα ίδια ποσά με αυτά που πιστώνονται σήμερα στους λογαριασμούς τους, δεδομένου ότι τα ποσοστά αναπλήρωσης των συντάξιμων αποδοχών γι' αυτούς παραμένουν τα ίδια.

■ Όσοι και όσες έχουν από 31 έτη ασφάλισης και πάνω, αλλά όποιες αναπροσαρμογές θα καλυφθούν από τις υφιστάμενες προσωπικές διαφορές. Ειδικά οι συνταξιούχοι που έχουν από 31 έως και 36 έτη ασφάλισης σε ελάχιστες περιπτώσεις ενδέχεται να δουν πραγματικές αυξήσεις. Οι αναπροσαρμογές που προκύπτουν γι' αυτούς κυμαίνονται από... 2,8 ευρώ τον μήνα για όσους έχουν 31 έτη ασφάλισης και μέσες μεικτές αποδοχές 500 ευρώ από το 2002 και μετά, μέχρι και 105 ευρώ για όσους και όσες έχουν έως 35 χρόνια ασφάλισης και μέσες μεικτές αποδοχές 3.000 ευρώ από το 2002 και μετά. Για τους περισσότερους και τις περισσότερες από αυτούς που υπάγονται στη συγκεκριμένη κατηγορία οι αναπροσαρμογές θα καλυφθούν από τις προσωπικές διαφορές και το μοναδικό όφελος θα είναι η μείωση αυτού του επισφαλούς τμήματος της σύνταξής τους.

■ Επίσης, δεν αναμένεται να δουν αυξήσεις οι δικαιούχοι και οι δικαιούχες συντάξεων θανάτου (χηρείας), αναπηρίας, καθώς και όσοι παίρνουν σύνταξη από τον τ. ΟΓΑ και όσοι και όσες λαμβάνουν τα βοηθήματα ανασφάλιστων υπερηλίκων.

■ Συμπερασματικά, προκύπτει ότι δεν θα δουν πραγματικές αυξήσεις, δηλαδή διαφορά στα ποσά που θα τους πιστωθούν και μετά τον νέο επανυπολογισμό σε σχέση με αυτά που τους αποδίδονται σήμερα, περίπου 2.300.000 συνταξιούχοι. Φυσικά, ολοκληρωμένη εικόνα θα υπάρξει μετά την ψήφιση του ασφαλιστικού νομοσχεδίου και την πραγματοποίηση της διαδικασίας του νέου επανυπολογισμού με βάση τα καινούργια ποσοστά αναπλήρωσης από τον Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ).

Ποιοι είναι οι «τυχεροί»

■ Τις περισσότερες πιθανότητες να δουν μικρές ή και λίγο πιο μεγάλες, πραγματικές αυξήσεις στις συντάξεις γήρατος συγκεντρώνουν όσοι έχουν από 36 έως και 40 έτη ασφάλισης, συμπληρωμένα, όπως προκύπτει από τα αναλυτικά παραδείγματα που παρουσιάζονται στον πίνακα. Οσοι και όσες έχουν συνταξιοδοτηθεί με αυτά τα έτη ασφάλισης («παλιοί» και «νέοι») δικαιούνται, ανάλογα με τον μέσο όρο των συντάξιμων αποδοχών που είχαν από το 2002 και μετά, όπως ορίζει ο νόμος, από 22,05 ευρώ με 36 έτη ασφάλισης και μέσο όρο 500 ευρώ μεικτά συντάξιμων αποδοχών, έως και 216,3 ευρώ (με 40 έτη ασφάλισης και μέσο όρο αποδοχών 3.000 ευρώ μεικτά από το 2002 και μετά).

■ Πραγματικές αυξήσεις (το ύψος τους θα καθοριστεί και στην προκειμένη από το ποσό των υφιστάμενων προσωπικών διαφορών) θα δουν και όσοι έχουν από 41 έτη ασφάλισης, συμπληρωμένα, και πάνω. Ωστόσο, όσοι έχουν δουλέψει περισσότερα χρόνια από όσους είχαν μέχρι και 40 έτη ασφάλισης δικαίως μπορεί να θεωρηθεί ότι είναι «ριγμένοι».

Γιατί; Για όσους έχουν από 33,1 έως και 36 έτη ασφάλισης τα ποσοστά αναπλήρωσης των συντάξιμων αποδοχών τους διαμορφώνονται στις 2,5 ποσοστιαίες μονάδες (από 1,59 που ισχύει) για κάθε έτος εργασίας και για όσους έχουν από 36,1 έτη μέχρι και 40 έτη ασφάλισης τα ποσοστά αναπλήρωσης αυξάνονται στις 2,55 ποσοστιαίες μονάδες (από 1,80 που υφίσταται). Αυτό σημαίνει ότι, είτε εικονικά είτα πραγματικά, όσοι ανήκουν στις συγκεκριμένες «ομάδες» βάσει των ετών ασφάλισης λαμβάνουν και τις μεγαλύτερες ενισχύσεις.

Αυτό, όμως, δεν συμβαίνει με όσους έχουν από 40,1 έτη ασφάλισης και πάνω. Τα ποσοστά αναπλήρωσης γι' αυτούς διαμορφώνονται στη μισή ποσοστιαία μονάδα, δηλαδή μειώνονται! Συγκεκριμένα, σήμερα τα ποσοστά αναπλήρωσης για όσους έχουν αυτά τα έτη ασφάλισης είναι 2 ποσοστιαίες μονάδες ετησίως και με την ψήφιση του νομοσχεδίου θα «κουρευτούν» κατά 1,5 ποσοστιαία μονάδα.

Σε... δόσεις έως το 2024!

Σύμφωνα με το νομοσχέδιο, όποιες πραγματικές αυξήσεις δεν θα δοθούν ολόκληρες, αλλά σε... δόσεις έως το 2024. Συγκεκριμένα, οι αναπροσαρμογές θα γίνουν ως εξής:

1 Αν το καταβαλλόμενο σήμερα ποσό είναι μεγαλύτερο εκείνου που προκύπτει από τον υπολογισμό των «παλιών» συντάξεων (όσων εκδόθηκαν πριν από τον νόμο Κατρούγκαλου, δηλαδή έως και τις 12 Μαΐου 2016), το τυχόν επιπλέον ποσό που θα προκύψει εξακολουθεί να καταβάλλεται στον δικαιούχο, συμψηφιζόμενο κατ' έτος και μέχρι την πλήρη εξάλειψή του, με την εκάστοτε αναπροσαρμογή των συντάξεων.

2 Αν το καταβαλλόμενο σήμερα ποσό των συντάξεων είναι μικρότερο από αυτό που προκύπτει από τον επανυπολογισμό τους, τότε αυτό θα προσαυξάνεται κατά το 1/5 της πρόσθετης διαφοράς που προκύπτει για την περίοδο από την 1η Οκτωβρίου 2019 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2020 και ισόποσα κατ' έτος έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024.

Ο επανυπολογισμός όλων των κύριων συντάξεων θα γίνει αναδρομικά από την 1η Οκτωβρίου 2019, ημερομηνία από την οποία καταβάλλονται και τυχόν προκύπτουσες αυξήσεις. Τα αναδρομικά που θα προκύψουν για τους λίγους και τις λίγες που θα έχουν πραγματικές αυξήσεις, σύμφωνα με την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εργασίας, θα δοθούν εφάπαξ. Ωστόσο, αυτό αναμένεται να αποσαφηνιστεί πλήρως μέσα στις επόμενες εβδομάδες.

Ασφαλιστικό: Τι αλλάζει στις συντάξεις - Πίνακες για όλες τις κατηγορίες