ΠΡΩΤΑ ΚΡΑΤΟΣ

Ο Κυριάκος, ο Σόιμπλε και η διαφορά νοοτροπίας

Από τον
Μανώλη Κοττάκη

H σιγή ασυρμάτου που επικρατεί για το περιεχόμενο της συνάντησης του προέδρου της Ν.Δ. με τον εμβληματικό πάστορα του «Συμφώνου Δημοσιονομικής Σταθερότητας» Σόιμπλε δεν επιτρέπει μεγάλα περιθώρια αισιοδοξίας, ωστόσο, δεδομένου ότι στη μεγαλύτερη διάρκεια αυτής μιλούσε ο αρχηγός της αντιπολίτευσης και άκουγε ο Γερμανός, μπορούμε να οδηγηθούμε σε ορισμένα συμπεράσματα.

Η προετοιμασία που έκαναν ο αρχηγός της Ν.Δ. και το επιτελείο του στην Αθήνα (Σταϊκούρας - Πέτσας) είχε τη φιλοδοξία να πείσει τον Γερμανό ότι το φιλελεύθερο μέτρο της μείωσης φόρων μπορεί να αυξήσει εντυπωσιακά τα έσοδα του Προϋπολογισμού, αλλά και να δώσει τη δυνατότητα στους πολίτες να αναπνεύσουν. Μελέτη ad hoc μέτρων, τα οποία εφαρμόστηκαν στην οικονομία μας, ήταν η αδιάσειστη απόδειξη.

Ο φόρος στην εστίαση, ένα τυπικό παράδειγμα επιτυχημένης εφαρμογής, μειώθηκε σχεδόν στο μισό, κατά 43%. Από 23% που ήταν ο συντελεστής έπεσε στο 13%. Και όμως, η απόφαση αυτή της κυβέρνησης Σαμαρά είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση των εσόδων, αντί της μείωσης που προέβλεπε η τρόικα. Η εξίσωση από μόνη της είναι εντυπωσιακή: μείωση φόρου κατά 50% οδηγεί σε αύξηση εσόδων!

Το επιτελείο του προέδρου της Ν.Δ. μελετούσε στην Αθήνα προτού αναχωρήσει για το Βερολίνο τη μέθοδο οικοδόμησης του αφορολογήτου μέσω του πλαστικού χρήματος. Εβρισκε ότι το ποσό που ζητά η κυβέρνηση από τους φορολογουμένους για να χτίσουν το αφορολόγητο μέσα από τις κάρτες είναι εξαιρετικά χαμηλό -μόνο με τις αποδείξεις των ΔΕΚΟ άνετα το πιάνει κανείς- και δίνει κίνητρο σε όλους να συνεχίσουν να φοροδιαφεύγουν. Αφήστε που το μέτρο του πλαστικού χρήματος οδήγησε σε χαλάρωση της παροχής αποδείξεων από τις επιχειρήσεις στους φορολογουμένους.

Κατέληγε έτσι στο συμπέρασμα ότι αντί το ΔΝΤ να ζητά την κατάργηση του αφορολογήτου για να αυξήσει τα έσοδα του Προϋπολογισμού, άνετα θα μπορούσε να φθάσει στον ίδιο στόχο με μια απλή κίνηση: Να αυξήσει τις δαπάνες που πρέπει να γίνονται μέσω πλαστικού χρήματος για να οικοδομηθεί το αφορολόγητο. Τι από άλλα αυτά ειπώθηκε και τι όχι στον Σόιμπλε δεν ξέρω. Ωστόσο, θεωρώ αδύνατον να πείστηκε αυτός ο τύπος ότι άλλη η νοοτροπία των νοτίων, άλλη των βορείων, γι’ αυτό και διαφορετική στόχευση πρέπει να έχουν τα μέτρα.

Ο Γερμανός είναι δέσμιος της αντίληψης που διατύπωσε ο γνωστός Φουκουγιάμα: Οτι εμείς διαφέρουμε από τον Βορρά γιατί εκεί πάνω πρώτα έφτιαξαν κράτος με τη φεουδαρχία (και εμπέδωσαν φορολογική συνείδηση), ενώ εμείς εδώ κάτω πρώτα ανακαλύψαμε τη δημοκρατία και έπειτα επιχειρήσαμε να στήσουμε κράτος. Αρα η φορολογική συνείδηση είναι ευάλωτη στη συναλλαγή. Αξιζε η προσπάθεια, πάντως. Υποθέτω.

Μανώλης Κοττάκης