Γλαύκωμα: Αν δεν προληφθεί, οδηγεί σε τύφλωση

Η ύπουλη νόσος των ματιών δεν έχει συμπτώματα στο αρχικό στάδιο

Το γλαύκωμα θεωρείται μία ύπουλη νόσος, καθώς δρα αθόρυβα χωρίς να δίνει συμπτώματα, με συνέπεια όταν ο ασθενής αντιληφθεί ότι δεν βλέπει καλά, να είναι πια αργά.

Το γλαύκωμα είναι η βλάβη που προκαλείται στα οπτικά νεύρα, τα οποία είναι τα «καλώδια» που συνδέουν τα μάτια μας με τον εγκέφαλο και είναι υπεύθυνα για τη μετάδοση των οπτικών ερεθισμάτων από τα μάτια στον εγκέφαλο. 

Το γεγονός ότι το γλαύκωμα δεν έχει συμπτώματα καθιστά τη νόσο ιδιαίτερα επικίνδυνη, καθώς στο αρχικό στάδιο οι περισσότεροι ασθενείς δεν αντιλαμβάνονται ότι χάνουν σιγά σιγά την περιφερειακή όρασή τους, ενώ στο τελικό στάδιο χάνουν και την κεντρική όραση.

Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, ότι το γλαύκωμα θεωρείται παγκοσμίως η δεύτερη αιτία τύφλωσης μετά τον καταρράκτη και πως το 6% του πληθυσμού του πλανήτη πάσχει από αυτό.

100.000 Ελληνες

Στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι αφορά το 1%-2% του γενικού πληθυσμού και το 2%-4% των ατόμων άνω των 40 ετών. Συνεπώς, υπολογίζεται ότι πάσχουν τουλάχιστον 100.000 Ελληνες.

«Η έγκαιρη διάγνωση και η τακτική παρακολούθηση μπορεί να σώσουν την όραση των ασθενών που πάσχουν από γλαύκωμα» τονίζει ο χειρουργός οφθαλμίατρος Ιωάννης Α. Μάλλιας, διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Clinical Fellow της οφθαλμολογικής κλινικής του πανεπιστημίου Κολούμπια της Νέας Υόρκης.

Αντιμετώπιση: Με κολλύρια (αρχικά) και με επέμβαση

Η μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης (ΕΟΠ) είναι το κυριότερο όπλο για την αντιμετώπιση του γλαυκώματος. Σε αρχικά στάδια γίνεται προσπάθεια μείωσής της με κολλύρια. Στις περιπτώσεις, όμως, που η ΕΟΠ δεν μπορεί να ρυθμιστεί με τα κολλύρια, τότε υπάρχει ένδειξη για επεμβατική αντιμετώπιση.

Ο θεράπων ιατρός ορίζει την πίεση-στόχο για κάθε ασθενή, η οποία εξαρτάται από τη βαρύτητα της προσβολής των οπτικών νεύρων. Οπως τονίζει ο ο χειρουργός οφθαλμίατρος Ιωάννης Μάλλιας, όσο πιο μεγάλη είναι η βλάβη στα οπτικά νεύρα τόσο χαμηλότερη πρέπει να είναι η ΕΟΠ, για να μην προχωρήσει η βλάβη περαιτέρω.

Σε περιπτώσεις ασθενών οι οποίοι παρουσιάζουν δυσανεξία στη χρήση των κολλυρίων ή δεν συμμορφώνονται με τη θεραπευτική αγωγή που τους χορηγεί ο γιατρός, ειδικό laser (Selective Laser Trabeculoplasty) μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να μειώσει την ενδοφθάλμια πίεσή τους.

Το laser δρα αυξάνοντας την αποχέτευση του υδατοειδούς υγρού από τις ήδη υπάρχουσες αποχετευτικές οδούς του οφθαλμού.

Το χειρουργείο

Σε περιπτώσεις ασθενών, στους οποίους δεν είναι δυνατή η ρύθμιση της ΕΟΠ με φάρμακα, υπάρχει ένδειξη για χειρουργική αντιμετώπιση. Η πιο συχνή επέμβαση είναι η τραμπεκουλεκτομή και σκοπό έχει τη δημιουργία μιας παράκαμψης της αποχέτευσης του υδατοειδούς υγρού από τον πάσχοντα οφθαλμό προκειμένου να μειωθεί η ΕΟΠ.

Η επέμβαση αυτή γίνεται με μικροχειρουργική στο χειρουργείο. Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι σε περιπτώσεις που έχουν προηγηθεί άλλες επεμβάσεις στον οφθαλμό και κρίνεται από τον γιατρό ότι η πιθανότητα επιτυχίας της τραμπεκουλεκτομής είναι μειωμένη, μπορεί να γίνει αντιγλαυκωματική επέμβαση με τοποθέτηση αντιγλαυκωματικής βαλβίδας.

Αξίζει, επίσης, να επισημανθεί ότι, βάσει μελετών που έχουν γίνει, το περπάτημα και η αερόβια άσκηση δρουν ευεργετικά στη μείωση της ΕΟΠ, ενώ, αντιθέτως, η συστηματική άρση βαρών μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης.

«Είναι σημαντική για όλους μας η προληπτική οφθαλμολογική εξέταση και κρίνεται επιβεβλημένη σε όσους έχουν κληρονομικό ιστορικό γλαυκώματος» επισημαίνει ο κ. Μάλλιας.