Ε- Mail Χαρδούβελη: Οι 43 σελίδες που «στοιχειώνουν» τις διαπραγματεύσεις!

Το «πάγωμα» και η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος στις κύριες συντάξεις, η αύξηση του ΦΠΑ και τα άλλα «άγρια» μέτρα ύψους 980.000.000 ευρώ, για τα οποία είχε δεσμευθεί (με την υπογραφή του τότε υπουργού Οικονομικών) η συγκυβέρνηση Σαμαρά - Βενιζέλου

Σκληρά μνημονιακά μέτρα ύψους 980.000.000 ευρώ, που σαφώς θα έκαναν την ύφεση να ριζώσει ακόμα πια βαθιά στην Ελλάδα, περιελάμβανε το περίφημο e-mail (43 σελίδων) που απέστειλε ο τέως υπουργός Οικονομικών Γκίκας Χαρδούβελης, τον περασμένο Νοέμβριο, στην τρόικα, σε μια προσπάθεια να κλείσει τη συμφωνία για την εκταμίευση των δόσεων... που ακόμα εκκρεμούν!

Η αύξηση του ΦΠΑ στα ξενοδοχεία από 6,5% σε 13%, το «πάγωμα» των ονομαστικών συντάξεων το 2016 και το 2017, η σταδιακή κατάργηση των πρόωρων συνταξιοδοτήσεων με καταληκτική ημερομηνία την 1/1/2019, ήταν μέτρα που ήθελε να εφαρμοστούν ο τέως πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς.
Στο e-mail ο Γκίκας Χαρδούβελης δήλωνε πρόθυμος να ξαναβάλει στον διάλογο τις 100 δόσεις εξόφλησης των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς την Εφορία και να επισπεύσει την τροποποίηση του ΕΚΑΣ από το 2015 αντί του 2016, όπως αρχικά προβλεπόταν, δίνοντας το επίδομα σε αυτούς που το έχουν πραγματικά ανάγκη και διαχωρίζοντάς το από τις ασφαλιστικές παροχές.

Στην επιστολή του υπουργού περιγράφεται με σαφήνεια που ξαφνιάζει ότι η κυβέρνηση θα πάρει πίσω την ελάφρυνση κατά 30% της Εκτακτης Εισφοράς Αλληλεγγύης και θα επιβάλει επιπλέον φόρους σε είδη πολυτελείας, καπνό και ποτά, θεσπίζοντας παράλληλα «λαχειοφόρο αγορά» για την αύξηση των εσόδων από τον ΦΠΑ.
Η κυβέρνηση είχε αποδεχθεί τη συμμετοχή του ΔΝΤ στην προληπτική γραμμή στήριξης της Ελλάδας και άφηνε ορθάνοιχτο «παράθυρο» για κατάργηση της μείωσης των συντελεστών ΦΠΑ κατά 30% στα νησιά του Αιγαίου σε επόμενη φάση. Δεσμευόταν δε για επώδυνες αλλαγές στο Ασφαλιστικό, μεταξύ των οποίων ενοποιήσεις Ταμείων και κατάργηση των ειδικών ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης (πριν από το 62ο ή το 67ο έτος), με καταληκτική ημερομηνία την 1/1/2019.

Η επιστολή κατέληγε ως εξής: «Αυτή είναι μια συνολική πρόταση. Ακολουθώντας την ισχυρή προτροπή του επικεφαλής του Euroworking Group, αποφασίσαμε να κάνουμε μια συνολική πρόταση, αντί για μια σταδιακή διαπραγμάτευση. Αναγνωρίζουμε πως σε μερικούς τομείς δεν ικανοποιήσαμε πλήρως τις ανησυχίες σας. Ομως, αντί αυτού, έχουμε σε άλλα πεδία καταθέσει πολύ πιο φιλόδοξες προτάσεις. Τα ανωτέρω είναι το μάξιμουμ που μπορούμε να προσφέρουμε, σε μια γνήσια προσπάθεια να προχωρήσουμε μπροστά και να ολοκληρώσουμε την αξιολόγηση με αξιόπιστο τρόπο.
Περιμένοντας να σας συναντήσω στην Αθήνα,
Γκίκας Α. Χαρδούβελης».

Ειδικότερα, η επιστολή περιλαμβάνει τα εξής μέτρα και παρεμβάσεις:

ΦΠΑ:
Αύξηση του συντελεστή ΦΠΑ για τα ξενοδοχεία, από 6,5% σε 13%. Μια συντηρητική εκτίμηση των δυνητικών εσόδων ανερχόταν στο ελάχιστο των 350.000.000 ευρώ. Βέβαια, στην επιστολή τονιζόταν ότι αυτή η αύξηση πλήγωνε σοβαρά την ανταγωνιστικότητα των τιμών των ελληνικών ξενοδοχείων σε σχέση με όλες τις άλλες χώρες της Μεσογείου και ότι, ενώ υπήρχαν πολλοί τρόποι για να αντισταθμιστεί αυτό το αποτέλεσμα -κυρίως μέσω περαιτέρω διαρθρωτικών αλλαγών και άμεσων επενδύσεων-, ήταν προφανές πως όλα τα άλλα μέτρα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας απαιτούσαν χρόνο και χρήμα για να υλοποιηθούν και να φέρουν θετικά αποτελέσματα, ενώ αυξήσεις φόρων μέσω αύξησης του ΦΠΑ θα είχαν αρνητικές επιπτώσεις στιγμιαία.

Ασφαλιστικό:
α) Διατήρηση των ονομαστικών συντάξεων στο επίπεδο του 2015 για τα έτη 2016 και 2017. Το όφελος εκτιμάτο σε 50.000.000 ευρώ (0,18% του τρέχοντος κόστους) για το 2016 και 140.000.000 ευρώ (0,5% του τρέχοντος κόστους) για το 2017.
β) Πιστοποίηση μέσω διασταυρώσεων των οικογενειακών παροχών που καταβάλλονται στους συνταξιούχους. Μόνιμες εξοικονομήσεις θα προέκυπταν από αυτήν την πρωτοβουλία. Κάθε μήνα, 664.862 συνταξιούχοι λαμβάνουν μηνιαία οικογενειακά επιδόματα 38.600.000.000 ευρώ, δηλαδή περίπου 462.500.000 ευρώ ετησίως. Με την εφαρμογή των διασταυρωτικών ελέγχων με το μητρώο ΑΜΚΑ και το φορολογικό μητρώο, προέκυπταν συνταξιούχοι που δεν θα έπρεπε να λαμβάνουν συγκεκριμένα επιδόματα. Εκτιμάτο ότι η ετήσια εξοικονόμηση του 5%-8% θα μπορούσε να επιτευχθεί, δηλαδή 23.100.000 έως 37.000.000 ευρώ ανά έτος.
γ) Πλήρης εφαρμογή του άρθρου 13 του νόμου 3863/2010 για συγκεκριμένες περικοπές στις συντάξεις που μεταφέρονται στα μέλη μιας οικογένειας, τρία χρόνια μετά τον θάνατο του συνταξιούχου. Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων «Ηλιος», το συνολικό ποσό που καταβάλλεται στα μέλη της οικογένειας των εκλιπόντων συνταξιούχων, οι οποίοι λαμβάνουν επίσης τα δικά τους συνταξιοδοτικά τρία χρόνια μετά τον θάνατο, είναι 1.027.000 ευρώ ετησίως. Η διασταύρωση των στοιχείων και η πλήρης εφαρμογή των περικοπών αναμενόταν να παραγάγουν εξοικονόμηση μεταξύ 8% και 12%, δηλαδή 82.000.000 έως 123.000.000 ευρώ ετησίως.
δ)Συσχετισμός εισφορών και παροχών σε όλα τα Ταμεία («...establishing close links between contributions and benefits in all funds»). Δηλαδή, ρήτρα μηδενικού ελλείμματος και στις κύριες συντάξεις, αύξηση των εισφορών των ασφαλισμένων του ΟΓΑ και επανεξέταση του συστήματος καταβολής του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος, της βασικής σύνταξης για τους παλιούς και νέους ασφαλισμένους, λαμβάνοντας υπόψη το ύψος των μισθών.

Αύξηση των εσόδων ΦΠΑ: Μέσω λαχειοφόρου αγοράς και άλλων διοικητικών μέτρων.
Το σύστημα αύξησης των εσόδων από τον ΦΠΑ μέσω συλλογής αποδείξεων, με την προοπτική δώρων από λαχειοφόρο αγορά, θα επικεντρωθεί στην εφαρμογή του προγράμματος «@podeixi». Διοικητικά μέτρα, όπως ηλεκτρονικά τιμολόγια και διασταύρωση των business-to-business, τιμολόγια και λιανικές πωλήσεις θα απέφεραν επίσης απτά αποτελέσματα στον αγώνα κατά της φορολογικής απάτης και της φοροδιαφυγής.

Ανοικτό παρέμενε το ενδεχόμενο τροποποιήσεων της ρύθμισης για τα ληξιπρόθεσμα χρέη προς το Δημόσιο, προκειμένου οι διατάξεις να ευθυγραμμιστούν με τις δεσμεύσεις του προγράμματος, τη διατήρηση της φορολογικής συνείδησης και τη μείωση του δημοσιονομικού κόστους. Ως παραδείγματα τέτοιων αλλαγών αναφέρονταν στην επιστολή τα κριτήρια επιλεξιμότητας, που προσδιορίζουν τη δυνατότητα του οφειλέτη να αποπληρώσει τις οφειλές, ενώ θα επερχόταν και «βελτίωση των κινήτρων για πρόωρη αποπληρωμή».
Προτεινόταν ακόμα η ενοποίηση των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης («unification of social security funds»). Είχαν προταθεί συγχώνευση όλων των Ταμείων στο ΙΚΑ, με τη δημιουργία ενός Δ.Σ., θέσπιση κοινών υπηρεσιών έως τον Δεκέμβριο του 2015 και εναρμόνιση της βάσης εισφορών έως τον Δεκέμβριο του 2016.

Στην επιστολή γινόταν ειδική αναφορά σε πρόσθετες παρεμβάσεις που θα γίνονταν, εάν διαπιστωνόταν ότι την 1η Ιουλίου 2015 θα υπήρχε πρόβλημα στην εκτέλεση του Προϋπολογισμού με βάση τις ελληνικές εκτιμήσεις. Αυτές περιελάμβαναν:
Απόσυρση της μείωσης της έκτακτης εισφοράς αλληλεγγύης του 30% για το 2015 και το 2016.
Επιβολή φόρου πολυτελείας.
Αύξηση των φόρων σε καπνό και αλκοόλ, εάν συμφωνούνταν ότι τούτο οδηγούσε σε αύξηση και όχι σε μείωση εσόδων. Τα ανωτέρω μέτρα θα μπορούσαν να φέρουν έσοδα της τάξεως των 500.000.000 ευρώ.
Απλοποίηση του καθεστώτος ΦΠΑ. Δηλαδή, μείωση των διαφορών ή και ενοποίηση διαφορετικών συντελεστών ΦΠΑ («narrow the VAT gap»).

Στην επιστολή αναφέρονταν και συγκεκριμένα στοιχεία για την πορεία των εσόδων του 2014, που θα συνέβαλλαν στο να κλείσει το δημοσιονομικό κενό των 2,6 δισ., τα οποία το υπουργείο κοστολογούσε σε 1,113 δισ., θεωρώντας ότι επ' αυτών υπήρχε συμφωνία με την τρόικα, ώστε να αφαιρεθούν από τη συζήτηση για το δημοσιονομικό κενό.

Η λίστα περιελάμβανε και σειρά δράσεων που δεν είχαν ποσοτικοποιηθεί, αλλά υπολογίζονταν έσοδα όπως:

  • Σύστημα ΦΠΑ στη λαχειοφόρο αγορά.
  • Πιθανότητα κρυφής πηγής φορολογικών εσόδων από άτομα που δηλώνουν αγρότες ενώ δεν είναι, απολαμβάνοντας έτσι τον χαμηλότερο συντελεστή φορολογίας για τους αγρότες.
  • Ενδεχόμενο αύξησης φορολογίας τσιγάρων.
  • Πρόσθετα φορολογικά έσοδα από την ολοκλήρωση της μεταρρύθμισης των φορολογικών κινήτρων και την ένταξή τους στον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (Σεπτέμβριος, διαρθρωτικό ορόσημο).
  • Κέρδη από φορολογική διοίκηση.
  • Εξοικονόμηση από την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων του συνταξιοδοτικού συστήματος του 2010.
  • Μεγαλύτερη είσπραξη φόρων από τις επιπτώσεις της βελτιωμένης ρευστότητας του ιδιωτικού τομέα.


Επίσης, στον τομέα των ιδιωτικοποιήσεων γινόταν αναφορά στον ΟΛΠ, στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης και στους σιδηροδρόμους, για τους οποίους οι επενδυτές ζήτησαν παράταση του δεύτερου γύρου για την υποβολή βασικών εγγράφων, αλλά και τη μετακίνηση της υποβολής δεσμευτικών προσφορών έως τον Φεβρουάριο του 2015. Στον τομέα των αυτοκινητοδρόμων και της Εγνατίας, η εκδήλωση ενδιαφέροντος θα ξεκινούσε στο τέλος του πρώτου τριμήνου του 2015.

Πρόσθετα έσοδα

Στην επιστολή τονιζόταν ότι μια σειρά από αναδιαρθρώσεις σε βασικούς τομείς θα μπορούσε να παράσχει πρόσθετα έσοδα το 2015. Ενδεικτικά αναφέρονταν πέντε περιπτώσεις που θα μπορούσαν να αποφέρουν 150.000.000 ευρώ:
Αύξηση στα έσοδα κλινικών δοκιμών, με τη μείωση της γραφειοκρατίας και την έλλειψη εναρμόνισης διοικητικών διαδικασιών (50.000.000 ευρώ).
Αύξηση στα τέλη που σχετίζονται με τις αιτήσεις για την έκδοση πιστοποιητικών άδειας κυκλοφορίας, κατάργησης ή τροποποίησης για φάρμακα κ.λπ. (15.000.000 ευρώ).
Επιβολή τελών - τιμολογίου για την υγειονομική περίθαλψη ξένων πολιτών (25.000.000 ευρώ).
Βραδινά ιδιωτικών κλινικών σε νοσοκομεία του ΕΣΥ (20.000.000 ευρώ).
Πολιτιστική κληρονομιά: αύξηση εισιτηρίων στον ευρωπαϊκό μέσο όρο (93.000.000 ευρώ).

Σταδιακή κατάργηση των πρόωρων

Για το Ασφαλιστικό προτεινόταν να θεσμοθετηθούν έως το τέλος του έτους τα εξής:
Για όσους έχουν γεννηθεί μετά την 1/1/1975 και έχουν περισσότερα από 15 χρόνια ασφάλισης, αλλά λιγότερα από 20, οι παροχές θα συνδέονταν με τις εισφορές τους. Θα αυξάνονταν τα ελάχιστα ένσημα για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος από 4.500 σε 6.000, ενώ για τους νεοεισερχομένους στο ασφαλιστικό σύστημα που γεννήθηκαν μετά την 1/1/1975 θα αυξάνονταν σταδιακά.
Σταδιακή κατάργηση των ειδικών ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης (πριν από το 62ο ή το 67ο έτος ηλικίας), με καταληκτική ημερομηνία την 1/1/2019. Για όσους θα συνταξιοδοτούνταν το 2019 προτεινόταν αύξηση του ορίου ηλικίας κατά δύο έτη, ενώ γι' αυτούς που θα συνταξιοδοτούνταν το 2020 προτεινόταν αύξηση κατά τέσσερα έτη. Οπως αναφερόταν, το μέτρο θα αφορούσε τα λεγόμενα «ευγενή Ταμεία», μητέρες ανηλίκων και βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα.
Επίσης, η κυβέρνηση Σαμαρά δεσμευόταν να επανασχεδιάσει το ΕΚΑΣ, λαμβάνοντας υπόψη τη συνολική οικονομική και περιουσιακή κατάσταση του συνταξιούχου. Θα προηγούνταν ειδική αναλογιστική μελέτη, που θα ήταν έτοιμη έως το τέλος του πρώτου τριμήνου του 2015, και οι αλλαγές θα νομοθετούνταν τον Απρίλιο του ίδιου χρόνου.

Αλλαγή του νόμου Κατσέλη για τα «κόκκινα δάνεια»

Οπως αναφερόταν στο e-mail, o νόμος Κατσέλη θα τροποποιούνταν, ώστε να περιοριστούν οι 100.000 υποθέσεις που εκκρεμούν στα δικαστήρια έχοντας πάρει δικάσιμο έως και το 2028, ενώ καινούργιος νόμος για την πτώχευση ακόμη και ιδιωτών θα κατετίθετο μέχρι το τέλος του χρόνου.
Ολες οι υποθέσεις που εκκρεμούν στα δικαστήρια και έχουν πάρει δικάσιμο έως το 2028 θα μεταφέρονταν για να εκδικαστούν στα κεντρικά πρωτοδικεία της χώρας, ιδίως στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, προκειμένου να αποσυμφορηθούν τα δικαστήρια.
Η μεταφορά των εκκρεμών υποθέσεων σημαίνει ότι θα προσδιορίζονταν νέες ημερομηνίες εκδίκασης, έπειτα από αίτηση είτε των πιστωτών είτε των οφειλετών, για όλες τις υποθέσεις που έχουν πάρει ημερομηνία μετά την 1/1/2017.
Παράλληλα, στο e-mail προβλεπόταν ότι θα άλλαζε το ύψος των δόσεων που υποχρεωτικά θα καταβάλλονταν για την προστασία της πρώτης κατοικίας και θα θεσπίζονταν αντικειμενικά κριτήρια, με βάση τις εύλογες δαπάνες διαβίωσης και την εξατομίκευση της οικονομικής και περιουσιακής κατάστασης των δανειοληπτών.

Η κυβέρνηση δεσμευόταν και για μεταρρυθμίσεις στην αγορά προϊόντων, καθώς, όπως αναφερόταν στην επιστολή, το υπουργείο Ανάπτυξης είχε ήδη προχωρήσει, αλλά και συνέχιζε σειρά διαρθρωτικών αλλαγών που θα προωθούσαν την ανταγωνιστικότητα και τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη. Μερικές από αυτές, που περιγράφονταν αναλυτικά, ήταν ρυθμίσεις για την πτώχευση εταιριών, για τις ανεκτέλεστες υποθέσεις, που ξεπερνούν τις 100.000 στη χώρα, για μεταρρυθμίσεις στις αγορές προϊόντων, για εφαρμογή της εργαλειοθήκης ΟΟΣΑ 1, ΟΟΣΑ 2 και για πιθανή εργαλειοθήκη ΟΟΣΑ 3, για μείωση του διοικητικού φόρτου και απλούστευση στη χορήγηση αδειών.

ΔΕΗ, ΟΛΘ, Εγνατία, ΟΛΠ και ΤΡΑΙΝΟΣΕ

Νέες καθυστερήσεις στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων φανέρωνε η επιστολή του υπουργού Οικονομικών Γκίκα Χαρδούβελη στην τρόικα. Ολα μετετίθεντο για το τέλος Φεβρουαρίου, όπως το κλείσιμο των μεγάλων διαγωνισμών που βρίσκονταν σε εξέλιξη (ΟΛΠ/ΟΛΘ, ΤΡΑΙΝΟΣΕ/ΕΕΣΣΤΥ), ενώ περίπου την ίδια περίοδο θα ολοκληρώνονταν και οι κυβερνητικές εκκρεμότητες, όπως π.χ. η λειτουργία των σχετικών ρυθμιστικών Αρχών.

ΟΛΠ - ΟΛΘ: Γινόταν προσπάθεια το σχέδιο σύμβασης παραχώρησης του ΟΛΠ να αναρτηθεί στο «δωμάτιο δεδομένων» (Virtual Data Room) έως τις 8 Δεκεμβρίου. Αυτό, όμως, θα εξαρτάτο από την ολοκλήρωση της αξιολόγησης που πραγματοποιούσαν οι σύμβουλοι του Ταμείου Αποκρατικοποιήσεων (ΤΑΙΠΕΔ). Αν συνέβαινε αυτό, τότε τον ίδιο μήνα το Ταμείο θα ανακοίνωνε στους ενδιαφερομένους την ημερομηνία υποβολής των δεσμευτικών προσφορών τους. Η ημερομηνία αυτή εκτιμάτο ότι θα ήταν περίπου στα μέσα του α' τριμήνου του 2015. Τα ίδια ίσχυαν και για τον ΟΛΘ, ίσως με μερικές εβδομάδες καθυστέρηση.

ΤΡΑΙΝΟΣΕ/ΕΕΣΣΤΥ: Οι ενδιαφερόμενοι επενδυτές ζήτησαν παράταση του χρόνου υποβολής των σχολίων τους για τη συμφωνία εξαγοράς των επιχειρήσεων, και γι' αυτό η υποβολή των προσφορών μεταφερόταν τον Φεβρουάριο του 2015. Τα τελικά σχέδια συμφωνίας πώλησης των δύο επιχειρήσεων θα ήταν έτοιμα τον επόμενο μήνα. Για τον λόγο αυτόν, η υποβολή των δεσμευτικών προσφορών είχε οριστεί να λάβει χώρα στις 2 Φεβρουαρίου 2015.

Εγνατία Οδός: Μέσα στον Ιανουάριο του 2015 αναμενόταν να ολοκληρωθεί η συμφωνία της Εγνατίας Οδού με την Τράπεζα Πειραιώς σε ό,τι αφορά την αναδιάρθρωση του δανεισμού της. Μια πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος αναμενόταν προς το τέλος του α' τριμήνου του 2015.
Ο τέως υπουργός έκανε λόγο για τις καθυστερήσεις λειτουργίας των ρυθμιστικών Αρχών λιμένων και αεροδρομίων, υποσχόμενος στην τρόικα πως θα λειτουργούσαν έως το τέλος Φεβρουαρίου.

ΔΕΗ: Η πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος είχε προγραμματιστεί για τον Ιούνιο του 2015.

ΑΔΜΗΕ: Οι οικονομικές προσφορές αναμένονταν στις 30 Ιανουαρίου 2015.

Στέλιος Κράλογλου

 

Ετικέτες: