Η Τουρκία στον γκρεμό με... κομμένα τα φρένα!

Συνεχίζει την ελεύθερη πτώση η λίρα. Εφιάλτης στα χρηματιστήρια του πλανήτη. Σκληρή επίθεση από τον «σουλτάνο» στις ΗΠΑ

Από τη
Θεανώ Καρούτα 

Μια ανάσα προτού η τουρκική οικονομία αγγίξει τα βράχια της ολοκληρωτικής κατάρρευσης, ο Ταγίπ Ερντογάν εξαπέλυσε χθες κατηγορίες εναντίον του Ντόναλντ Τραμπ αναφορικά με τον διπλασιασμό των δασμών στον τουρκικό χάλυβα και στο αλουμίνιο, χαρακτηρίζοντας μάλιστα την απόφαση του Αμερικανού προέδρου «πισώπλατη μαχαιριά» προς την Αγκυρα.

Οι αμερικανικές κυρώσεις προκάλεσαν, όπως ήταν φυσικό, αναταραχή στην τουρκική οικονομία και, παρά τις προσπάθειες της κεντρικής τράπεζας της Τουρκίας, η αναταραχή δεν μετριάστηκε. «Από τη μια συμπεριφέρεστε σαν να είστε στρατηγικός μας εταίρος και από την άλλη μας πυροβολείτε στα πόδια» είπε ο Ερντογάν σε συνέντευξη Τύπου, αναφερόμενος στους δασμούς που επέβαλε η Ουάσινγκτον στην Αγκυρα.

Την ίδια ώρα, οι διεθνείς αγορές έχουν το βλέμμα στραμμένο στην Τουρκία υπό τον φόβο της παγκόσμιας μετάδοσης του «τουρκικού ιού». Οι τράπεζες χθες παρέσυραν προς τα κάτω τις ευρωπαϊκές μετοχές, καθώς η κλιμακούμενη οικονομική κρίση στην Τουρκία πλήττει την εμπιστοσύνη των επενδυτών σε τράπεζες που έχουν έκθεση στη χώρα. Οι τραπεζικές μετοχές της ευρωζώνης σημείωσαν βουτιά 1,2% σε χαμηλό έξι εβδομάδων, ενώ οι τράπεζες που εκτίθενται στην Τουρκία, η μία μετά την άλλη, μετρούσαν τις απώλειές τους. Ισχυρή πτώση σημείωσε και ο Nikkei, ενώ υποχώρησε και το ευρώ.

Ιδιαίτερα ανήσυχο το Βερολίνο, διαμήνυσε πως το συμφέρον της Γερμανίας είναι μια σταθερή τουρκική οικονομία, ενώ η Ανγκελα Μέρκελ λίγο αργότερα στάθηκε ιδιαίτερα στη νομισματική πολιτική της Τουρκίας, τονίζοντας πως «πρέπει να διασφαλίσει την ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζάς της».

Θεμελιώδης αλλαγή πολιτικής

Με την ανησυχία να διαχέεται ταχύτατα, ο επικεφαλής του Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών Ifo του Μονάχου Κλέμενς Φούεστ χαρακτήρισε την κατάσταση «ιδιαίτερα επικίνδυνη». Μιλώντας στη «Handelsblatt», ο Φούεστ εκτίμησε πως οι Τούρκοι «πρέπει να ζητήσουν τη βοήθεια του ΔΝΤ και οι Ευρωπαίοι πρέπει να υποστηρίξουν αυτόν τον δρόμο». «Μακροπρόθεσμα η Τουρκία θα βοηθηθεί μόνο από μια θεμελιώδη αλλαγή πολιτικής» είπε ο διακεκριμένος οικονομολόγος και πρόσθεσε πως -και για γεωπολιτικούς λόγους- είναι και προς το συμφέρον των Ευρωπαίων να εμποδίσουν την οικονομική κατάρρευση της τουρκικής οικονομίας. Αξίζει να αναφερθεί πως η Τεχεράνη, σε μια προσπάθεια να αντιμετωπίσει τις αμερικανικές κυρώσεις εναντίον του Ιράν, θα προσφέρει στις χώρες της Ασίας πετρέλαιο σε μειωμένες τιμές, ενώ αντίστοιχα αντισταθμιστικά μέτρα ενδέχεται να εξετάσει και η Αγκυρα.

Πρώτο θέμα στον ευρωπαϊκό Τύπο

Σύσσωμος ο ευρωπαϊκός Τύπος ασχολείται με την κρίση της τουρκικής οικονομίας, την οποία η «δημοκρατία» πρώτη είχε αναδείξει με πρωτοσέλιδά της στις 23 Ιουλίου και τις 10 Αυγούστου (αριστερά).

Αναλύσεις, άρθρα, ανταποκρίσεις και φυσικά αρκετά σενάρια για την επόμενη μέρα βρίσκονται στο επίκεντρο του Τύπου, με τα περισσότερα εξ αυτών να μην είναι ιδιαίτερα αισιόδοξα. Η «Süddeutsche Zeitung» σχολίαζε το γεγονός ότι «η Τουρκία τα έβαλε ειδικώς με τον Ντόναλντ Τραμπ», κάτι που -κατά την εφημερίδα- «καθιστά σχεδόν αδύνατες τις προβλέψεις για την έκβαση αυτού του δράματος».

Η «Allgemeine Zeitung» σκιαγράφησε μια πιθανή λύση στο διαφαινόμενο αδιέξοδο, επισημαίνοντας την ανάγκη επαναπροσέγγισης της Τουρκίας με την Ευρώπη και την υπέρβαση των διαφορών με τη Ρωσία. Η «Hannoversche Allgemeine» σημειώνει ότι «η Τουρκία μπορεί να ελπίζει σε βοήθεια μόνον εάν αναγνωρίσει τα πραγματικά δεδομένα. Ενα από αυτά: ο “σουλτάνος” έχει χρεοκοπήσει», ενώ η αυστριακή «Tages-Anzeiger» αναφέρεται στο γκρέμισμα της «μεγάλης υπόσχεσης του Ερντογάν» ότι οι Τούρκοι θα ζουν σε ευημερία για όσο διάστημα είναι εργατικοί και όσο επιτρέπουν στον ίδιο να κυβερνά τη χώρα.

Σύμφωνα με τη βελγική «De Standaard», η τουρκική κρίση καταδεικνύει πόσο ευάλωτη είναι η Ευρώπη. «Ο Ερντογάν απειλεί ότι θα αναζητήσει νέους φίλους. Η Ευρώπη παρακολουθεί άπραγη και, φοβούμενη τις εξελίξεις, ελπίζει ότι δεν θα καταρρεύσουν οι τράπεζές της, όπως και η προσφυγική συμφωνία με την Τουρκία».