«Εντα Γκάμπλερ» πιο... Λυρική

Το αριστούργημα του Ιψεν ανεβαίνει εν είδει όπερας στην Εναλλακτική Σκηνή της ΕΛΣ στο Κέντρο Πολιτισμού

Από τη
Γιώτα Βαζούρα

Aν για κάτι αξίζει να είναι υπερήφανη η Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής, αυτό είναι σίγουρα οι πρωτότυπες και ευφάνταστες παραγωγές. Μία από αυτές είναι αναμφίβολα η παρουσίαση για πρώτη φορά εν είδει όπερας του αριστουργηματικού κειμένου του Χένρικ Ιψεν «Εντα Γκάμπλερ», που σήμερα θα κάνει πρεμιέρα στο Κέντρο Πολιτισμού - Ιδρυμα «Σταύρος Νιάρχος».

Η ομάδα «The Medium Project», ένας δραστήριος θίασος στον χώρο του μουσικού θεάτρου, και η σκηνοθέτις Ράια Τσακηρίδη παρουσιάζουν το εμβληματικό έργο σε λιμπρέτο της Εριδος Κύργια και μουσική του συνθέτη και πιανίστα Γιώργου Δούση. Η «Εντα Γκάμπλερ», ο «Αμλετ των γυναικείων ρόλων» όπως αποκαλείται, είναι ένα από τα πιο γνωστά και πολυπαιγμένα έργα του Ιψεν, του συγγραφέα που άλλαξε με επαναστατικό τρόπο τα δεδομένα στη δραματική γραφή και στο θέατρο εν γένει. «Εξάμβλωμα της φαντασίας, τέρας, παρανοϊκή, ατομίστρια, άτεγκτη, ζηλιάρα, οραματίστρια, φεμινίστρια, ιδεαλίστρια, θύμα των περιστάσεων» είναι μόνο μερικοί από τους χαρακτηρισμούς που έχουν χρησιμοποιήσει οι κριτικοί για να περιγράψουν την ηρωίδα του Ιψεν.

Μάλιστα, στο έργο ο συγγραφέας θέτει προβληματισμούς σχετικά με το επίπεδο και την ποιότητα των κοινωνικών σχέσεων στην εποχή της παγκοσμιοποίησης και της τεχνολογικής επανάστασης. Ταυτόχρονα, αποτελεί ένα καίριο ψυχογράφημα της γυναικείας φύσης, των ανθρώπινων σχέσεων και των προβλημάτων τους. «Η μουσική της όπερας χρησιμοποιεί άλλοτε μοτίβα για την απεικόνιση των χαρακτήρων και άλλοτε ολόκληρες μουσικές ενότητες που συνδέονται με χαρακτήρες ή καταστάσεις. Στο σύνολό της ακολουθεί με ρεαλιστικό τρόπο την πλοκή και την εξέλιξη του έργου, υποστηρίζοντάς την άλλοτε αφηγηματικά και άλλοτε δημιουργώντας την κατάλληλη ατμόσφαιρα για την απόδοση των συναισθημάτων. Το έργο έχει σαφείς αναφορές στην παραδοσιακή όπερα, άριες, ντουέτα, τρίο, κουιντέτο και μικρές αφηγήσεις» επισημαίνει ο συνθέτης Γιώργος Δούσης.

Μάλιστα, σύμφωνα με την Εριδα Κύργια, η μεγαλύτερη πρόκληση για τη συγγραφή του λιμπρέτου της όπερας εντοπίζεται στο πώς θα παραμείνει το κείμενο «ιψενικό» και πώς ένα τετράπρακτο δράμα θα μετατραπεί σε ευσύνοπτο λιμπρέτο, χωρίς να χαθεί η ιστορία.

Η πλοκή του έργου περιστρέφεται γύρω από την Εντα, μια γυναίκα η οποία, ως θύμα των υψηλών απαιτήσεών της, δεν κατορθώνει να βρει στη ζωή τη θέση που της ανήκει. Οι απωθημένες ορμές της και ο αποτροπιασμός της για την καθημερινότητα που την περιβάλλει την οπλίζουν με έναν παγερό εγωισμό.

Τον απαιτητικό ρόλο του τίτλου ερμηνεύουν η Γιούλια Ρουτιλιάνο (25, 26, 27/1), με διεθνή απήχηση και εμφανίσεις σε σημαντικά λυρικά θέατρα της Ευρώπης, και η Ιρένα Αθανασίου (1, 2, 3/2), που έχει διαγράψει μια αξιόλογη πορεία. Μαζί τους, νεότεροι και καταξιωμένοι μονωδοί, η Τζίνα Φωτεινοπούλου, ο Χάρης Ανδριανός, ο Μιχάλης Ψύρρας και ο Γιώργος Ρούπας.

• Info: Η «Εντα Γκάμπλερ», η πέμπτη συμπαραγωγή της Εναλλακτικής Σκηνής της ΕΛΣ, θα παρουσιάζεται έως τις 3 Φεβρουαρίου 2019. Η μουσική διεύθυνση είναι του Ανδρέα Τσελίκα. Στις 20.30.