Είναι δίκαιο, θα γίνει πράξη;

Κατατέθηκε ο φάκελος για να περιληφθεί η Σπιναλόγκα στα Μνημεία Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO

Από τη
Γιώτα Βαζούρα

Και επισήμως η Σπιναλόγκα είναι υποψήφια για να ανακηρυχθεί Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO! Στις 25 Ιανουαρίου διαβιβάστηκε από το υπουργείο Πολιτισμού ο φάκελος στο Κέντρο Παγκόσμιας Κληρονομιάς, προκειμένου το ελληνικό μνημείο να συμπεριληφθεί και αυτό στη μακρά λίστα των υπόλοιπων αρχαιολογικών χώρων σε διεθνές επίπεδο.

Η Σπιναλόγκα, μια νησίδα έκτασης 85 στρεμμάτων, είναι ο δεύτερος σε επισκεψιμότητα αρχαιολογικός χώρος της Κρήτης, μετά το μινωικό ανάκτορο της Κνωσού. Αξίζει να τονιστεί πως το Φρούριο της Σπιναλόγκας εντάχθηκε στον ενδεικτικό κατάλογο της Ελλάδας το 2014. Βρίσκεται στο στόμιο του φυσικού λιμένα της Ελούντας και τειχίστηκε κατά την αρχαιότητα για την προστασία της αρχαίας πόλης του Ολούντος.



Περί τα τέλη του 16ου αιώνα, οι Ενετοί οικοδόμησαν εκεί ένα από τα σημαντικότερα επιθαλάσσια προμαχωνικά οχυρά της Μεσογείου, ενώ, ως λιμάνι, η Σπιναλόγκα, λόγω της γεωγραφικής θέσης της, αποτέλεσε σταυροδρόμι επικοινωνίας ανθρώπων και πολιτισμών, καθώς διευκόλυνε όχι μόνο το εμπόριο, αλλά και τη διακίνηση ιδεών και τεχνών μεταξύ Δύσης και Ανατολής.

Οθωμανικός οικισμός

Κατά τη διάρκεια του 19ου αιώνα, το νησί φιλοξένησε τον μεγαλύτερο οθωμανικό οικισμό της ανατολικής Κρήτης μετά τον Χάνδακα. Το 1903, η Κρητική Πολιτεία ίδρυσε λεπροκομείο στη Σπιναλόγκα: Εκατοντάδες άνθρωποι εξαναγκάστηκαν να ζήσουν απομονωμένοι εκεί έως το 1957, οπότε το λεπροκομείο έκλεισε. Η διαδικασία θεσμικής προστασίας της νησίδας, με τον χαρακτηρισμό της ως αρχαιολογικού χώρου, ξεκίνησε τη δεκαετία του 1970.



Η Σπιναλόγκα, εκτός από χώρος εγκλεισμού και απομόνωσης, εκπέμπει παράλληλα και πολλά θετικά μηνύματα, καθώς συνιστά παράδειγμα κοινωνικής αλληλεγγύης και σύμβολο του αγώνα του ανθρώπου να συνεχίσει και να βελτιώσει τη ζωή του συλλογικά, ακόμη και κάτω από τις πιο αντίξοες συνθήκες.

Αξίζει να θυμίσουμε ότι στον Κατάλογο της Παγκόσμιας Κληρονομιάς έχουν ενταχθεί μέχρι σήμερα 18 ελληνικά μνημεία και χώροι, με τελευταία εγγραφή εκείνη του αρχαιολογικού χώρου των Φιλίππων, το 2016. Μάλιστα, η εγγραφή του Φρουρίου της Σπιναλόγκας στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς αναμένεται να συμβάλει στην ακόμα μεγαλύτερη προβολή του παγκοσμίως, αλλά και να επιδράσει θετικά και να έχει πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα για την τοπική κοινωνία, για την οποία αποτελούσε ανέκαθεν σημείο αναφοράς.