ΜΕΓΑΛΗ ΤΡΙΤΗ: Εγκράτεια μεν, αλλά μαζί με αγάπη!

Η παραβολή των Δέκα Παρθένων, η οποία αναγιγνώσκεται σήμερα, διδάσκει ότι πρέπει να είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι για την υποδοχή του Αναστημένου Κυρίου μας

Του Αγιορείτου
ιερομονάχου
Αρτεμίου Γρηγοριάτη

Τη Μεγάλη Τρίτη η Εκκλησία μάς υπενθυμίζει την ευαγγελική περικοπή των Δέκα Παρθένων, επειδή αναγιγνώσκεται η παραβολή των Δέκα Παρθένων. Μαζί με την ως άνω ευαγγελική περικοπή αναγιγνώσκονται επίσης και η παραβολή των Ταλάντων και το Ευαγγέλιο περί της Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου.
Στην παραβολή των Δέκα Παρθένων αναφέρεται πως οι πέντε Παρθένες ήσαν φρόνιμες, με τις λαμπάδες τους, δηλαδή τα λυχνάρια τους, γεμάτα λάδι, περιμένοντας τον Νυμφίο Χριστό, ενώ οι πέντε μωρές Παρθένες είχαν άδειες τις λαμπάδες τους, χωρίς να φροντίσουν να τις γεμίσουν στην παρούσα ζωή.

Κοιμήθηκαν όλες, δηλαδή πέθαναν, και σηκώθηκαν τα μεσάνυχτα για την υποδοχή του Νυμφίου, δηλαδή αναστήθηκαν. Ομως οι λαμπάδες των μωρών Παρθένων έσβηναν, και πήγαν να βρουν λάδι. Τότε ήλθε ο Νυμφίος και οι φρόνιμες Παρθένες εισήλθαν στον Νυμφώνα, δηλαδή στον Παράδεισο, ενώ οι μωρές έμειναν απέξω.

Πάλι κι εδώ οι άγιοι υμνογράφοι μάς παροτρύνουν να ετοιμαστούμε καλύτερα για την υποδοχή του Αναστημένου Κυρίου μας. Μας προτρέπουν να φροντίσουμε ξάγρυπνοι και έτοιμοι να ετοιμάσουμε τις λαμπάδες των αρετών, για να εισέλθουμε μαζί του σαν τις πέντε φρόνιμες Παρθένες στους γάμους.
Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος σε κάποια ομιλία του αναφέρει ότι το έλαιον που έλειπε από τις μωρές Παρθένες ήταν το έλεος, δηλαδή η ελεημοσύνη και η αγάπη.

Συνεπώς μόνον η παρθενία, δηλαδή η εγκράτεια και η καθαρότητα, δεν είναι αρκετή για να σώσει τον άνθρωπο, αν δεν συνοδεύεται από την ελεημοσύνη, δηλαδή την αγάπη. Με δυο λόγια, η καθαρότητα της ψυχής με την ελεημοσύνη και την αγάπη είναι ικανές για να σώσουν τον άνθρωπο. Παράλληλα με την παραπάνω παραβολή αναγιγνώσκεται και η παραβολή των Ταλάντων, δηλαδή των χαρισμάτων που δίνει ο Θεός σε κάθε άνθρωπο.

Καλείται λοιπόν κάθε πιστός να αξιοποιήσει, να αυξήσει, να πολλαπλασιάσει τα χαρίσματα που του δίνει ο Θεός και όχι να τα θάψει, να τα αφήσει ανεκμετάλλευτα. Στα δύο θαυμάσια δοξαστικά της Μεγάλης Τρίτης οι θεοφόροι υμνογράφοι μάς τονίζουν ότι δεν πρέπει να κρύβουμε τα λόγια του Θεού, αλλά να ομολογούμε τα θαυμάσιά του, να ελεούμε και να βοηθούμε όσους έχουν ανάγκη, κι έτσι θα αυξήσουμε τα τάλαντά μας και θα ετοιμαστούμε για τον άφθαρτο Νυμφώνα.

Συγχρόνως με τα παραπάνω, στο Ευαγγέλιο της Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου μας, το οποίο διαβάζεται και την Κυριακή της Απόκρεω, πάλι αναφέρονται η ελεημοσύνη και η αγάπη ως κυρίαρχες αρετές αυτών που θα σωθούν, εν αντιθέσει με την ασπλαχνία και τη φιλαυτία αυτών που θα κολαστούν.

Σε αυτό το σημείο ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς αναφέρει ότι αυτοί που σώζονται, μαζί με την αγάπη προς τον πλησίον, έχουν και ταπείνωση και όλες τις άλλες αρετές, γι' αυτό και ονομάζονται δίκαιοι. Αντίθετα, αυτοί που θα κολαστούν, πέρα από την ασπλαχνία και τον εγωισμό, είναι και υπερήφανοι και στερημένοι κάθε αρετής, γι' αυτό και καταδικάζονται από μόνοι τους στη μοναξιά, στην κόλαση και την αυτοτιμωρία τους.

Αν λοιπόν κάθε πιστός ζητεί τη σωτηρία του και την προσέγγιση προς τον Θεό, ας αγωνιστεί δεόντως, ιδιαίτερα αυτές τις άγιες ημέρες, να αποκτήσει τις κατά Θεόν αρετές, να αξιοποιήσει τα θεοδώρητα τάλαντα, για να ζήσει πιο έντονα και πιο βαθιά τις άγιες αυτές ημέρες των Παθών και της Αναστάσεως του Κυρίου μας Ιησού Χριστού, και να αξιωθεί να εισέλθει στη βασιλεία του, ζώντας το αιώνιο Πάσχα.