5|04|2020

Η Τουρκία του Ερντογάν ως περιφερειακή δύναμις

Χρόνος ανάγνωσης: 4 λεπτά

Στόχος της Αγκυρας είναι η ολική επαναφορά της στη γεωπολιτική λειτουργία που επιτελούσε στο παρελθόν η Οθωμανική ΑυτοκρατορίαΑπό τον
Ηλία Ηλιόπουλο*

Η σύγχρονη Τουρκία διανύει μία μεταβατική περίοδο, μεστή προκλήσεων, αντιφάσεων και ευκαιριών, με επιδιωκόμενο τερματικό σταθμό την ανάδειξή της σε Ηγεμονεύουσα Περιφερειακή Δύναμη (Regional Hegemonic Power) του γεωπολιτικού υποσυστήματος Νοτιοανατολικής Ευρώπης και Ανατολικής Μεσογείου – με άλλους λόγους: την ολική επαναφορά της στην γεωπολιτική λειτουργία, που επιτελούσε η Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Οι λόγοι, επί των οποίων βασίζει την ηγεμονική φιλοδοξία της, είναι οι ακόλουθοι:

Η Τουρκία διαθέτει αξιοσημείωτη δημογραφική ευρωστία και, συναφώς, αστείρευτες δεξαμενές βιολογικής ενεργείας και γεωπολιτικού δυναμικού.

Η Τουρκία διαθέτει τον μεγαλύτερο και ισχυρότερο Στρατό σε ολόκληρο το γεωπολιτικόν υποσύστημα. Στρατό με τεραστία σωρευμένη πραγματική πολεμική πείρα – και όχι διακοσμητικό στρατό παρελάσεων ή οργανισμό ανούσιας υποαπασχολήσεως μερικών δεκάδων χιλιάδων ενστόλων δημοσίων υπαλλήλων. Και το κυριώτερον, διαθέτει (αποδεδειγμένη) πολιτική βούληση και ικανότητα να τον χρησιμοποιεί ως εργαλείον πολιτικής (policy tool) υποστηρικτικόν της διπλωματίας, ασκώντας, με υψηλότατο δείκτη επιτυχίας, Στρατηγικές Εξαναγκασμού, Εκβιασμού, Περιορισμένης και Ανακλήσιμης Προκλήσεως, Τετελεσμένων και ούτω καθ’ εξής.

Η Τουρκία διαθέτει άριστα κατηρτισμένη και αφοσιωμένη εις την υπηρεσία του εθνικού συμφέροντος (national interest) πολιτική, στρατιωτική, διπλωματική και εν γένει ιθύνουσα γραφειοκρατική ελίτ καθώς και Ιδεολογικούς Μηχανισμούς Κράτους αρτίως λειτουργούντες και τεταγμένους στην υπηρεσία του εθνικού συμφέροντος.

Οι ιθύνουσες τουρκικές ελίτ εμφανίζονται εμφορούμενες από ιστορική συνείδηση, αυτοκρατορική μνήμη και εξόχως ανεπτυγμένη εθνική αυτοπεποίθηση – στοιχεία τα οποία τους επέτρεψαν να συνδιαλέγονται, ως ίσος προς ίσον, με άπαντες τους μείζονες γεωστρατηγικούς δρώντες (κοινώς: τις Μεγάλες Δυνάμεις) του διεθνούς συστήματος, δηλαδή τις ΗΠΑ και την Ρωσσία (σημειωτέον ότι το υβριδικό υπερεθνικό μόρφωμα της ούτω καλουμένης Ευρωπαϊκής Ενώσεως ούτε είναι ούτε θα γίνει ποτέ Μεγάλη Δύναμις, όπως γράφαμε από το 2007, ερχόμενοι σε ευθεία αντίθεση προς τις πολιτικές, παραπολιτικές και «ακαδημαϊκές» μετριότητες των Αθηνών).

Τα ανωτέρω ισχύουν καθ’ ολοκληρίαν για τον (επί δύο δεκαετίες σχεδόν) ηγέτη της Τουρκίας Recep Tayyip Erdoğan. Ο οποίος έχει ήδη καταλάβει στα ιστορικά συγγράμματα μία θέση μεταξύ των μεγαλυτέρων ηγετών της συγχρόνου Τουρκίας (του Γαζή Mustafa Kemal Atatürk, του Ali Adnan Ertekin Menderes και του Turgut Özal). Και ο οποίος Erdoğan είναι, αναμφιβόλως, ο ένας εκ των δύο σπουδαιοτέρων ηγετών της εποχής μας, μαζί με τον Vladimir Vladimirovich Putin.
Περαιτέρω, η Τουρκία επέτυχε, επί εποχής Erdoğan, αλματώδη οικονομική ανάπτυξη, η οποία της επέτρεψε να καταστεί μέλος της Ομάδος των Είκοσι οικονομικώς σπουδαιοτέρων χωρών του πλανήτου (G-20). Οι όποιες συγκυριακές δυσκολίες (τις οποίες σπεύδουν να υπερεκτιμήσουν οι ανιστόρητοι και ιδεοληπτικοί του πολιτικού συστήματος και των ΜΜΕ των Αθηνών) δεν αποτελούν, φυσικά, ανυπέρβλητο πρόβλημα για μία μεγάλη χώρα, η οποία διαθέτει τεραστία εσωτερική αγορά και, βεβαίως, νομισματική και οικονομική κυριαρχία. Συνάμα, η Τουρκία επέτυχε να αναδειχθεί σε κόμβο των (κρισίμων για τις ενεργειοβόρες Οικονομίες της Δυτικής Ευρώπης) οδών υδρογονανθράκων του 21ου αιώνος.

Τέλος, η Τουρκία δεν αντιμετωπίζει καμμία άμεση και ορατή Απειλή εκπορευομένη από εθνοκρατικό γεωστρατηγικό Δρώντα.

Η άρδην μεταβολή του διεθνούς γεωστρατηγικού περιβάλλοντος, η επελθούσα εξ αιτίας της πτώσεως της ΕΣΣΔ (Δεκέμβριος 1991), σήμανε ότι εξέλιπεν για την Τουρκία η από Βορρά Απειλή – εξέλιξις μείζονος σημασίας για την Εθνική Ασφάλεια του Κράτους των Στενών. Από το 1991 και εντεύθεν, και για πρώτη φορά από εποχής Μ. Αικατερίνης, η Τουρκία εφάνη να απελευθερώνεται από την παραδοσιακή ρωσσοφοβία της.

Στην μηδενική Εκτίμηση Απειλής από Βορρά, μετά το 1991, οφείλει να αναζητηθεί και η αληθής αιτία της αποκλίσεως μεταξύ Αγκύρας και Ουάσιγκτων.

Η ψύχρανσις του διπλωματικού κλίματος, συνεπεία της αρνήσεως της Κυβερνήσεως Ερντογάν να παραχωρήσει διευκολύνσεις στα αμερικανικά στρατεύματα εν όψει της εισβολής εις το Ιράκ, τον Μάρτιο του 2003, υπήρξε μόνον η συγκυριακή αφορμή – όπως και άλλες, έκτοτε. Άπαξ ληφθείσης της (πράγματι, ιστορικής) Αποφάσεως της Τουρκίας να μη συνδράμει την επί μισόν αιώνα σύμμαχόν της (ΗΠΑ), τα πράγματα δεν θα είναι ποτέ ξανά, εφ’ εξής, όπως ήσαν τον καιρό των ψυχροπολεμικών σταθερών και βεβαιοτήτων.

Προς αποφυγή παρερμηνειών, ορισμένοι επισημαίναμε από πολλών ετών ότι τούτο δεν εσήμαινε κατ’ ανάγκην και ρήξη στις σχέσεις Τουρκίας – ΗΠΑ, και προειδοποιούσαμε ότι καλόν θα ήτο να αποφεύγονται απλουστευτικές προσεγγίσεις.

Μακράν του να συνεπάγεται οπωσδήποτε ρήξη στις σχέσεις της με τις ΗΠΑ, η τουρκική ενέργεια του 2003 ώφειλε να εκληφθεί ως εκπομπή ενός σαφούς μηνύματος εκ μέρους της Άγκυρας προς την υπερατλαντική Σύμμαχό της: ότι δηλαδή, στο νέο, μετα-διπολικό γεωστρατηγικό περιβάλλον, η Τουρκία (ακριβώς επειδή απηλλάγη από το άγχος της Ρωσσικής Απειλής), όποιαν τροπή και αν ελάμβαναν τα πράγματα εις το μέλλον, σε καμμία περίπτωση δεν θα συμπορεύετο, πλέον, με τις ΗΠΑ ως άβουλος εντολοδόχος τους (εάν υποτεθεί ότι το έπραξε ποτέ κατά το παρελθόν).

Όπως και στην περίπτωση της δευτέρας αγγλοσαξονικής επεμβάσεως στο Ιράκ (2003), έτσι και τώρα, στην περίπτωση της δικής της στρατιωτικής επεμβάσεως στην Συρία, η Άγκυρα στάθμισε τις επιθυμίες της Συμμάχου της (ΗΠΑ) με γνώμονα τα δικά της εθνικά συμφέροντα.

Διέγνωσε τον κίνδυνο να απελευθερωθεί τέτοια δυναμική σχετικά με το Κουρδικόν Ζήτημα, που θα απειλούσε να τραυματίσει σοβαρώς την Εθνική Ασφάλειά της και να επιφέρει ανεξέλεγκτες καταστάσεις.

Συνεπώς, η Τουρκία ενήργησε, καθιστώντας, και τώρα όπως και το 2003, απολύτως σαφές ότι θα προτάσσει πάντοτε την δική της στρατηγική θεώρηση και τα εθνικά της συμφέροντα έναντι εκείνων του παραδοσιακού εταίρου της.

Κατά την περίφημη ρήση του Νέστορος των Διεθνών Σχέσεων, Καθηγητού Ahmet Sükrü Esmer: «Στις διεθνείς σχέσεις δεν υπάρχουν αιώνιες φιλίες και αιώνιοι εχθροί, υπάρχει μόνον το ζήτημα του αιωνίου συμφέροντος.»

Αλλά αυτά είναι «ψιλά γράμματα» και «terra incognita» για τις πολιτικές (και «πολιτειακές»!) μετριότητες των Αθηνών, που εξακολουθούν να φαντασιώνονται μίαν «ενωμένη Ευρώπη» (sic!) και να αναμηρυκάζουν πομφόλυγες περί «διεθνούς δικαίου»…

ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΙ ΤΩΡΑ

image

Η περίφημη «μινωική» έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης έγινε, τελικά, μεταξύ 1600 και 1550 π.Χ.

...
image

«Πολύτεκνη» θέλει να γίνει η Ριάνα την επόμενη δεκαετία

...
image

Στο «Αγία Σοφία» 8χρονη με τραύμα από σφαίρα στο πόδι! Την πήγε η μητέρα της, η οποία και «εξαφανίστηκε»

...
image

Χορηγία 50.000€ στη Μητρόπολη Κίσαμου και Σελίνου από τον Όμιλο Βαρδινογιάννη

...
image

Οι εταιρείες τεχνολογίας δεν καταλαβαίνουν από κορωνοϊό – Περιμένουν αύξηση των εσόδων τους

...
image

Τι είπε ο Σ. Τσιόδρας για τις μάσκες, τα φάρμακα και το «δύσκολο θέμα» των κλιματιστικών

...
image

Συγχαρητήρια από τον πρωθυπουργό στην εθελοντική ομάδα Hellas CΟVID-19 3D Printing Supplies

...
image

Κλεισμένοι στα σπίτια μας για τρεις ακόμη εβδομάδες! Έως και τις 27 Απριλίου η απαγόρευση κυκλοφορίας

...
image

Σωτήρης Τσιόδρας: 68 οι νεκροί, 60 τα νέα κρούσματα και 1673 οι νοσούντες (92 διασωληνωμένοι) από τον θανατηφόρο ιό!

...
image

Ζωντανά η ενημέρωση από τους κυρίους Τσιόδρα και Χαρδαλιά για την πορεία του κορωνοϊού στη χώρα μας

...

ΣΧΟΛΙΑ

Η δημοκρατία δημοσιεύει άμεσα κάθε σχόλιο. Ωστόσο δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Σχόλια με ύβρεις διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται.

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Συγκλονιστικές μαρτυρίες ανθρώπων που κέρδισαν τη μάχη με τον κορονοϊό

  Με δραματικό τρόπο περιέγραψε τις εφιαλτικές στιγμές που βίωσαν τόσο ο ίδιος όσο και άλλοι ασθενείς στο Θριάσιο Νοσοκομείο ο ραδιοφωνικός παραγωγός Αλέξης Αλεξίου,...

Παγκόσμια κέντρα ελέγχου παρακολουθούν ολόκληρο τον πλανήτη με άλλοθι τον κορονοϊό

Θα εκμεταλλευτούν τα πάντα προκειμένου να εισβάλουν στα άδυτα της ιδιωτικής ζωής των πολιτών, με τις πράξεις τους να μοιάζουν πια πως ξεπηδούν μέσα...

Σωτήρης Τσιόδρας: «Θα μπορούσαμε να έχουμε 2.265 νεκρούς, όπως η Ισπανία»

Άλλοι τρεις ασθενείς κατέληξαν το τελευταίο 24ωρο, αυξάνοντας σε 53 τα θύματα της πανδημίας στη χώρα μας. Τη μακάβρια λίστα των νεκρών απαρτίζουν 39...

Νέος διοικητής του Γενικού νοσοκομείου Θήρας ο Βασίλης Μαλαματένιος

Ο Βασίλειος Μαλαματένιος είναι ο νέος διοικητής του νοσοκομείου Σαντορίνης. Το ΦΕΚ εξεδόθη σήμερα και ορίζει τον Βασίλειο Μαλαματένιο του Ιωάννου, Ετών 37, και κάτοικο...

Ελληνικό τεστ αίματος προβλέπει ποιοι ασθενείς θα χρειαστούν διασωλήνωση

Ένα νέο ισχυρό όπλο στη μάχη κατά του κορονοϊού παρουσίασε η Ελληνική Ομάδα Μελέτης της Σήψης, με επικεφαλής τον καθηγητή Παθολογίας - Λοιμωξιολογίας του...

23 κρούσματα και εξέγερση των μεταναστών στη Ριτσώνα

Την ώρα που ο Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωνε στη συνέντευξή του στο CNN ότι στους καταυλισμούς της Ελλάδας υπάρχει μόνο ένα κρούσμα, τον ξεπερνούσε η...

Αποκαλύψεις που σοκάρουν! «Έκρυβαν» τον (φονικό) ιό για πέντε χρόνια

Δεν έχουν τελειωμό οι συνταρακτικές αποκαλύψεις για το τι πραγματικά συνέβη με τη «γέννηση» του νέου κορονοϊού -αποκαλύψεις που ενδεχομένως οδηγήσουν στο συμπέρασμα ότι...

Ο Τάκης Θεοδωρικάκος «διόρθωσε» τον Πέτσα! «Τα μάζεψε» για μισθούς του Δημοσίου και συντάξεις

Κλείνει το θέμα της μείωσης των μισθών του Δημοσίου και των συντάξεων με παρέμβασή του ο υπουργός Εσωτερικών Τάκης Θεοδωρικάκος, βάζοντας τέλος στην παραφιλολογία...

Έκκληση εγρήγορσης στους «ελεύθερους πολιορκημένους»!

«Αν χαλαρώσουμε τώρα, θα το πληρώσουμε αργότερα». Αυτή είναι η ηχηρή προειδοποίηση που απηύθυνε στον ελληνικό λαό ο Κυριάκος Μητσοτάκης από το βήμα της Βουλής,...

Στο… κίνημα «μένουμε σπίτι» και ο Γιουσέφ Ελ Αραμπί

Ο «πιστολέρο» του Ολυμπιακού Γιουσέφ Ελ Αραμπί συνιστά «μένουμε σπίτι» προκειμένου «να μπορέσουμε να βρεθούμε σύντομα όλοι μαζί». Ο Μαροκινός στράικερ μιλώντας στην επίσημη...

«Χτυπάει» και Γιάννη Οικονομίδη η «Ένωση»

Χτυπάει σε όλα τα μέτωπα και ελληνικά! Την περίπτωση του 22χρονου χαφ του Πανιωνίου Γιάννη Οικονομίδη εξετάζει η ΑΕΚ. Μάλιστα, δεν αποκλείεται να γίνει και...

Παραμονή Γιώργου Βαγιαννίδη, Εμάνουελ Ινσούα και μεταγραφική ενίσχυση

Όλα τα είχε το μενού στον Παναθηναϊκό! Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Το τελικό ραντεβού της οικογένειας του νεαρού δεξιού μπακ...

Αναστολή έως τις 24 Απριλίου και μετά βλέπουμε αποφάσισε (με ομοφωνία!) η Super League

Αναστολή και μετά λουκέτο! Ύστερα από περίπου δύο ώρες ολοκληρώθηκε η τηλεδιάσκεψη της Super League, στην οποία αποφασίστηκε η αναστολή του πρωταθλήματος ως τις...

Η ΕΚΟ στηρίζει τους πολίτες και τη δράση «Μένουμε Σπίτι»

Η ΕΚΟ ανταποκρινόμενη στις απαιτητικές συνθήκες που βιώνει η χώρα μας και με πρωταρχική της μέριμνα να βρίσκεται πάντα δίπλα σε όλους τους πολίτες,...

Μητσοτάκης για κορωνοϊό: Ο Απρίλιος θα είναι ο πιο κρίσιμος μήνας – Αν χαλαρώσουμε θα το πληρώσουμε

«Κρίσιμος μήνας ο Απρίλιος, αν χαλαρώσουμε θα το πληρώσουμε» διεμήνυσε ο πρωθυπουργός από το βήμα της Βουλής, υπογραμμίζοντας πως «πήραμε αυστηρά, πρωτοφανή μέτρα σε...

Έκκληση-σοκ από διευθυντή νοσοκομείου! «Οι γιατροί σε λίγο θα διασπείρουν τον ιό»

Συγκλονίζει η ανάρτηση στο facebook του διευθυντή του Τμήματος Επειγόντων Περιστατικών του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Ιωαννίνων Αθανασίου Κιτσάκου σχετικά με τον κορονοϊό και τη διαχείρισή...

Ανησυχία και ερωτήματα για τους θανάτους σαραντάρηδων

Τι πήγε... στραβά και «έσβησαν» τρεις νέοι άνθρωποι - Δεν ρίχνουν φως με νεκροτομή στην περίπτωση του Andreas HilbollΝέα διάσταση στην αγωνία και στον...

«Κόκκινο πανί» ο Γιάννης Βρούτσης μετά τη νεοφιλελεύθερη «βόμβα»

Κίνδυνος να μην πληρωθούν όσοι μπουν σε καθεστώς αναστολής σύμβασης για το τελευταίο δεκαήμερο του Μαρτίου«Κόκκινο πανί» μοιάζει να αποτελεί ο υπουργός Εργασίας Γιάννης...

Το Ίδρυμα «Ροκφέλερ» «προέβλεψε» την πανδημία

Πριν από 10 χρόνια συνέταξε μελέτη!Τον Μάιο του 2010 συντάχθηκε μια μελέτη από το Ιδρυμα «Ροκφέλερ» με τον τίτλο «Σενάρια για το Μέλλον της...

Το φάρμακο που νίκησε τον κορονοϊό

Δοκιμάζεται τώρα στις ΗΠΑ δραστική ουσία για τη ρευματοειδή αρθρίτιδα που θεράπευσε 19 στους 20 ασθενείς στην ΚίναΕπιστήμονες υποστηρίζουν ότι ένα φάρμακο αρθρίτιδας που...