Τετάρτη, 21 Οκτωβρίου 2020

Οι Ελληνες «Ιντιάνα Τζόουνς» με μισθό 1.000 ευρώ το… πολύ!

Χρόνος ανάγνωσης: < 1 λεπτό

Τις τελευταίες μέρες το αντικείμενό τους μονοπωλεί το ενδιαφέρον τόσο του έντυπου όσο και του ηλεκτρονικού Τύπου, όχι μόνο της χώρας μας αλλά διεθνώς. Οι προσδοκίες που έχει δημιουργήσει η ανασκαφή στο μεγαλειώδες ταφικό μνημείο της Αμφίπολης, τα ευρήματα από την οποία αναμένονται με τεράστιο ενδιαφέρον τόσο από την επιστημονική κοινότητα όσο και από το κοινό και την πολιτική ηγεσία, η οποία «ποντάρει» σε έναν νέο εθνικό θρίαμβο που θα αναπτερώσει το -κατά τα άλλα καταρρακωμένο- ηθικό μιας ολόκληρης χώρας, είναι μεγάλες. Τη στιγμή που διεθνούς κύρους επιστήμονες από ιδρύματα της Ελλάδας και του εξωτερικού σχεδόν στοιχηματίζουν για το αν ο τάφος έχει συληθεί ή ακόμα και για το ποιος είναι «ένοικος» του βασιλικού τάφου, τα βλέμματα είναι στραμμένα πάνω τους και άπαντες κρέμονται από μια λέξη τους ή, στην καλύτερη, μια επίσημη ανακοίνωση. Ο λόγος, φυσικά, για τους αρχαιολόγους, τους ανθρώπους που με τη σκαπάνη και τα πινέλα τους «ξεσκονίζουν» το παρελθόν αλλά και την υπερηφάνεια των σύγχρονων Ελλήνων!

Η «κυριακάτικη δημοκρατία» μίλησε με τους αφανείς ήρωες -αδιάκοπα, χειμώνα καλοκαίρι- που σε κάθε γωνιά της χώρας παλεύουν με πενιχρά πλέον μέσα, όπως λένε, για να διατηρήσουν ζωντανό το μεγαλείο μιας άλλης, πολύ διαφορετικής από το σήμερα Ελλάδας. Σήμερα, ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων (ΣΕΑ) έχει σχεδόν 900 εγγεγραμμένα μέλη. Ωστόσο, η αρχαιότερη υπηρεσία του ελληνικού κράτους, η Αρχαιολογική Υπηρεσία, βρίσκεται αντιμέτωπη με την απόλυτη καταστροφή, όπως λένε χαρακτηριστικά τα μέλη του ΣΕΑ.

«Τη στιγμή που τα βλέμματα όλου του κόσμου είναι στραμμένα στην Αμφίπολη, η κυβέρνηση, χωρίς κανέναν διάλογο, χωρίς καμία συνεννόηση και παρά τις εκκλήσεις του συλλόγου, δημιουργεί έναν νέο οργανισμό, συρρικνώνοντας τις Εφορείες Αρχαιοτήτων όλης της χώρας, συμπεριλαμβανομένης και της ΚΗ΄ Εφορείας που διενεργεί τα ανασκαφικά έργα στον Τύμβο Κάστα της Αμφίπολης» εξηγεί η αρχαιολόγος Τούλα Μαρκέτου, της ΚΒ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων με έδρα τη Ρόδο, στην οποία όμως υπάγονται και η Κως, η Λέρος και η Κάλυμνος, νησιά με ιδιαίτερο αρχαιολογικό πλούτο.

Η ίδια εργάζεται στη συγκεκριμένη εφορεία από το 1979 και με την 35ετή πείρα της εκτιμά ότι η σημερινή περίοδος είναι η πιο δύσκολη που έχει βιώσει. «Σε λίγο δεν θα μπορούμε πια να κάνουμε καν τη δουλειά μας» λέει, προσθέτοντας ότι η δουλειά του αρχαιολόγου είναι αρχικά να σώζει, να χαρτογραφεί και τέλος να δημοσιεύει σε τοπικά μέσα αλλά και σε επιστημονικά περιοδικά τα ευρήματα. «Πρέπει να δουλεύει άπειρες ώρες, στερούμενος προσωπικό χρόνο, ωστόσο αυτό είναι κάτι ευχάριστο, γιατί, καθώς μπορεί να μην υπάρχουν μέσα και προσωπικό, υπάρχουν όμως αρκετό κέφι και μεράκι για δουλειά». Ελλείψει απαραίτητων συνεργατών, όπως είναι οι εργατοτεχνίτες, οι συντηρητές, οι σχεδιαστές ή οι αρχιτέκτονες, δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις κατά τις οποίες οι αρχαιολόγοι αναγκάζονται να γίνουν… πολυτεχνίτες, προκειμένου να προχωρήσει μια ανασκαφή.

«Είναι ιδιαίτερα λυπηρό ότι σε μια χώρα όπως η Ελλάδα, όπου τα αρχαία βρίσκονται κυριολεκτικά παντού, δεν μπορούν να απασχοληθούν τα νέα παιδιά, που έχουν επιλέξει την επιστήμη της Αρχαιολογίας, λόγω ολιγωρίας του κράτους».

Τελειώνοντας κάποιος νέος το Ιστορικό Αρχαιολογικό σήμερα δεν έχει και πολλές επιλογές, αν αναλογιστεί κανείς ότι οι τελευταίες προσλήψεις μέσω διαγωνισμού είχαν γίνει στις αρχές της δεκαετίας του 1990! Οι επιλογές του φαίνεται ότι εξαντλούνται σε επιδοτούμενα από το ΕΣΠΑ προγράμματα, σε συμβάσεις ορισμένου χρόνου ή σε απασχόληση σε έργα τρίτων φορέων και όχι του υπουργείου Πολιτισμού, με τον μισθό να μην ξεπερνά τα 1.000 ευρώ. Εξάλλου, και αρχαιολόγοι με δεκαετίες προϋπηρεσίας έχουν δει τους μισθούς τους να περικόπτονται έως και 5.000 ευρώ ετησίως. Την ίδια στιγμή πολλοί νεότεροι αρχαιολόγοι αναγκάζονται να δουλέψουν ακόμα και με… μπλοκάκι του ΟΑΕΕ, μια και ο διορισμός μοιάζει πια με άπιαστο όνειρο. Με την ίδρυση του νέου οργανισμού του υπουργείου Πολιτισμού -το Προεδρικό Διάταγμα για τον οποίο δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ στις 28 Αυγούστου- δημιουργείται εξάλλου επιπλέον ένα ζήτημα με την κατάργηση 500 οργανικών θέσεων σε ένα ήδη υποστελεχωμένο υπουργείο, όπως καταγγέλλει ο ΣΕΑ, γεγονός που θα δυσχεραίνει ακόμα περισσότερο το έργο των κατά τόπους εφορειών.

«Καλύτερα να φύγω για το εξωτερικό»

Ενδεικτική των συνθηκών εντός των οποίων καλούνται οι αρχαιολόγοι να εργαστούν είναι η περίπτωση της ΚΒ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων της Ρόδου, στην οποία το 1979 απασχολούνταν συνολικά 55 εργατοτεχνίτες και σήμερα έχουν μείνει μόλις… πέντε. «Πρέπει να γίνει αντιληπτό πόσο σοβαρός είναι ο ρόλος όλων σε μια ανασκαφή και ιδιαίτερα των εργατοτεχνιτών. Ανάμεσα σε αυτούς υπήρχαν ονόματα-θρύλοι, που είχαν εργαστεί για δεκάδες αρχαιολογικές αποστολές σχολών και φορέων του εξωτερικού. Με τη συνταξιοδότησή τους η πείρα αυτή πήγε χαμένη, ενώ με τη μη πρόσληψη νέων δεν μεταλαμπαδεύτηκε στις επόμενες γενιές, πράγμα εξαιρετικά χρήσιμο για τη δουλειά μας» λέει η κυρία Μαρκέτου. Στον αντίποδα, τα πανεπιστημιακά ιδρύματα που διενεργούν ανασκαφικά έργα ανά την Ελλάδα είναι τώρα αναγκασμένα να χρησιμοποιούν για… όλες τις δουλειές τους ίδιους τους φοιτητές της Αρχαιολογίας, οι οποίοι, στερούμενοι της απαραίτητης πείρας, πολλές φορές προκαλούν φθορές στα ευρήματα. Σαν να μην έφταναν τα παραπάνω, συνεχίζει η κυρία Μαρκέτου, οι αρχαιολόγοι πολλές φορές γίνονται «κόκκινο πανί» και για τους ίδιους τους πολίτες. «Για παράδειγμα, είναι σύνηθες να δεχόμαστε παράπονα από ιδιοκτήτες οικοπέδων στα οποία έχουν βρεθεί αρχαία. Μας βλέπουν σαν εμπόδιο στην όποια ανάπτυξη».

Οσον αφορά τη νεότερη γενιά, η ίδια πιστεύει ότι λόγω της τρέχουσας κατάστασης στη χώρα καλό θα ήταν να δοκιμάσει την τύχη της εκτός συνόρων, έστω και σε ακαδημαϊκό επίπεδο: «Εκεί τουλάχιστον ακόμα υπάρχει έρευνα, κάτι που τείνει να εκλείψει στην Ελλάδα και η όποια έρευνα υπάρχει γίνεται με λιγοστά μέσα και ανεπαρκή χρηματοδότηση. Βασίζεται κυρίως στο μεράκι των επιστημόνων».

Τα αιτήματα που κατέθεσαν οι αρχαιολόγοι (στη σκιά της ανασκαφής στην Αμφίπολη)

Την Παρασκευή 29 Αυγούστου, το διοικητικό συμβούλιο του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων (ΣΕΑ) συνέταξε υπόμνημα για τη δημιουργία του νέου οργανισμού του υπουργείου Πολιτισμού, που αναμένεται να αντικαταστήσει τον υπάρχοντα, μέσω του οποίου καυτηριάζει την προχειρότητα στην πολυσυζητημένη ανασύνταξη του οργανισμού, χωρίς τη συνδρομή των εργαζομένων στον νέο σχεδιασμό, αλλά και την αποδυνάμωση της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας.

Την ίδια στιγμή και ενώ τα μέλη του ΣΕΑ καταθέτουν τις δικές τους προτάσεις για την οργάνωση της νέας υπηρεσίας για την προστασία των μνημείων, μέσω μιας αξιολόγησης από τους καθ’ ύλην αρμοδίους -τους ίδιους τους εργαζομένους-, καλούν το υπουργείο Πολιτισμού «να παγώσει τις διαδικασίες έκδοσης του Προεδρικού Διατάγματος και αντ’ αυτού να διεξαχθεί δημόσιος διάλογος με στόχο έναν πραγματικά σύγχρονο οργανισμό, που θα διασφαλίζει τον δημόσιο χαρακτήρα της πολιτιστικής κληρονομιάς, θα αναβαθμίζει τις υπηρεσίες και τον ελεγκτικό και διαχειριστικό ρόλο τους, θα ενδυναμώνει τον επιστημονικό – ερευνητικό χαρακτήρα τους, θα κατοχυρώνει και θα διευρύνει τις θέσεις εργασίας και θα επιτυγχάνει την αποτελεσματικότερη εξυπηρέτηση των πολιτών».

Σε ανακοίνωσή του ο ΣΕΑ απαριθμεί τις διαφωνίες με την επιχειρούμενη ανασύνταξη του οργανισμού, σημειώνοντας ότι αυτό συμβαίνει σε μια στιγμή κατά την οποία «η κυβέρνηση παριστάνει ότι ρίχνει βάρος στην αρχαιολογική έρευνα εκμεταλλευόμενη πολιτικά τη συνεχιζόμενη ανασκαφική έρευνα στον Τύμβο Καστά της Αμφίπολης. Ταυτόχρονα:

Συρρικνώνει τις εφορείες αρχαιοτήτων σε όλη τη χώρα, που είναι η πραγματική ραχοκοκαλιά της προστασίας και της ανάδειξης της πολιτιστικής κληρονομιάς. Ακόμη και η ΚΗ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, που διενεργεί τις ανασκαφές στην Αμφίπολη, θα πάψει να υπάρχει στις 28 Οκτωβρίου 2014, στον βωμό της “οριζόντιας μείωσης δομών” κατά 40% που ζητούν η τρόικα και το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης (ΥΔΜΗΔ). Εξαφανίζει από τα μουσεία νευραλγικά τμήματα, όπως αυτά των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και των εκθέσεων, ανοίγοντας τον δρόμο για να τα παραχωρήσει σε ιδιώτες. Ιδρύει πέντε νέες υπηρεσίες, υπαγόμενες απευθείας στο γραφείο υπουργού, μια και εκεί, φαίνεται, δεν χρειάζεται να τηρηθεί η “μείωση των οργανικών δομών”. Μία από αυτές, η Ειδική Υπηρεσία Προβολής και Αξιοποίησης, φαίνεται ότι ήδη έχει αρχίσει άτυπα να λειτουργεί με αφορμή την Αμφίπολη, εμπλέκοντας εξωϋπηρεσιακούς παράγοντες που δήθεν προσφέρουν υπηρεσίες αφιλοκερδώς, προκειμένου να υπαχθούν τα αποτελέσματα της αρχαιολογικής έρευνας με απαράδεκτο τρόπο στους κυβερνητικούς σχεδιασμούς! Καταργεί όλες τις κενές οργανικές θέσεις, σε ένα υπουργείο που είναι ήδη υποστελεχωμένο, προσπαθώντας να διαιωνίσει αυτή την απαράδεκτη κατάσταση. Θέτει σε ομηρία όλους τους προϊσταμένους διευθύνσεων και τμημάτων (ακόμη και αυτούς που έγιναν τμηματάρχες μόλις ενάμιση μήνα πριν!), αφού, σύμφωνα με τις τελευταίες νομοθετικές παρεμβάσεις του ΥΔΜΗΔ, με την ισχύ των νέων οργανισμών λήγει η θητεία των διευθυντών και… ο υπουργός τοποθετεί προϊσταμένους στις νεοσύστατες υπηρεσίες κατά το δοκούν! Η πολιτική ηγεσία παίρνει την ευθύνη να προκαλέσει τεράστια αναστάτωση στα 600 έργα ΕΣΠΑ με συνολικό προϋπολογισμό 744.000.000 ευρώ και στις εκατοντάδες σωστικές ανασκαφές στο πλαίσιο έργων τρίτων, που εκτελούνται αυτή τη στιγμή από τις υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ. Κι όλα αυτά στο όνομα δήθεν της “εξοικονόμησης”!»

Το εντυπωσιακό κτίριο του συλλόγου, που στο παρελθόν είχε γίνει βενζινάδικο

Η «κυριακάτικη δημοκρατία» περιηγήθηκε στο επιβλητικό κτίριο των οδών Ερμού 136 και Ευβούλου, όπου σήμερα στεγάζονται τα γραφεία και ο ξενώνας του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων και στο οποίο κατά καιρούς πραγματοποιούνται εκδηλώσεις σχετικές με τους σκοπούς του συλλόγου. Το χαρακτηριστικό δείγμα εκλεκτισμού των αρχών του 20ού αιώνα, ιδιοκτησία της οικογένειας Βεντούρη, που στο πέρασμα των χρόνων μετατράπηκε μέχρι και σε… βενζινάδικο, απαλλοτριώθηκε από το υπουργείο Οικονομικών το 1980 και αργότερα παραχωρήθηκε στον ΣΕΑ, ο οποίος σε σύντομο χρονικό διάστημα κατάφερε να το μετατρέψει σε ένα σπουδαίο κέντρο πολιτισμού. Μάλιστα, από την επόμενη Τρίτη, όπως λέει η πρόεδρος του ΣΕΑ Ολγα Σακαλή, διοργανώνεται στις αίθουσες του κτιρίου η έκθεση εικαστικών και εφαρμοσμένων τεχνών της ομάδας 25+ ΑΚΡΟ-πολίτες. Σε αυτή 27 εργαζόμενοι του υπουργείου Πολιτισμού εκθέτουν περισσότερα από 80 προσωπικά τους έργα, που αντανακλούν τη βιωματική σχέση τους με το αντικείμενο της δουλειάς τους, τα αρχαία.

Επιπλέον, στον κομψό κήπο του κτιρίου, στην καρδιά του ιστορικού κέντρου της Αθήνας, λειτουργεί θερινός κινηματογράφος (κάθε Τρίτη και Πέμπτη) με ελεύθερη είσοδο για το κοινό, ενώ εκεί έχουν φιλοξενηθεί κατά καιρούς από συναυλίες Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών έως και το γνωστό παζάρι ανεξάρτητων δημιουργών Meet Market.

Αγγελος Σκορδάς
Φωτό: Δημήτρης Γκολφομήτσος

{{-PCOUNT-}}19{{-PCOUNT-}}

ΣΧΟΛΙΑ

Η δημοκρατία δημοσιεύει άμεσα κάθε σχόλιο. Ωστόσο δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Σχόλια με ύβρεις διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση. Χρήστες που δεν τηρούν τους όρους χρήσης αποκλείονται.

ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ

Στη «δημοκρατία» της Τετάρτης μη χάσετε ένα αφιέρωμα για την κρίση Ελλάδας – Τουρκίας

O Καθηγητής Οικονομικής Γεωγραφίας και Γεωπολιτικής του ΕΚΠΑ Ιωάννης Μάζης αναλύει σε ειδικό ένθετο όλη την αλήθεια για τα 12 μίλια, τις έωλες διεκδικήσεις της Τουρκίας...

Η ανίκανη πολιτική ηγεσία οδηγεί σε απώλεια εθνικής κυριαρχίας

Κυβέρνηση και αντιπολίτευση αδυνατούν να υπερασπιστούν τα εθνικά συμφέροντα, την ώρα που τουρκικά σκάφη αλωνίζουν έξω από τις ακτές των νησιών Η Ελλάδα, στην πιο...

Γελοίες δικαιολογίες από τον Πέτσα: Το τουρκικό ερευνητικό «Oruc Reis» δεν πραγματοποιεί έρευνες

Κάθε όριο ξεπερνά η προπαγάνδα και η γελοιότητα στην κυβέρνηση όσον αφορά την αντιμετώπιση και την επιχειρηματολογία απέναντι στις τουρκικές προκλήσεις. Χθες ο κυβερνητικός...

Κρεσέντο προδοσίας από τον Νίκο Μαραντζίδη

Με επαίσχυντο άρθρο του προτείνει «φινλανδοποίηση» της Ελλάδας και επί της ουσίας να δώσουμε γην και ύδωρ στην Τουρκία Σε ρεσιτάλ προδοσίας εις βάρος της...

Απειλούν και με γεωτρήσεις απέναντι από το Καστελόριζο

Κλιμακώνει τις προκλήσεις η Τουρκία διά στόματος του υπ. Ενέργειας, εάν εντοπιστούν κοιτάσματα φυσικού αερίου Αμετανόητοι οι Τούρκοι, επιμένουν καθημερινά πια στις προκλήσεις τους, με...